अपन मनुजता अपने हाथेँ—
मनुज आइ अपहरैए!
एही कारण जीवन भरि जीवित रहि-रहिकऽ मरैए!!
डाकू रत्नाकर सक्रिय अछि,
वाल्मीकि नहि भेटै छथि,
पता चलैए किछु नहि जे नारदो आइ की करैए!
कतहु राम, लछुमन, भरतक—
अवशेषो शेष न झलकै अछि,
उजड़ि रहल अछि आइ अयोध्या, मुदा न लंका जरैए!
धह-धह धधकैए नैतिकता,
सामाजिकता धधरै अछि,
सगरो द्वेष-दुष्टता-दूषित धुआँ उठैए-पसरैए!
सेवा, त्याग, दया, ममता,
करुणा, संकोच बिलायल अछि,
अछि विवेकमे घुन लागल, मन-प्राण चूल्हि-सन पजरैए!
भारतमे नहि भारतीयता,
मिथिलामे नहि मैथिलपन,
अपन माथपर अपने लाठी हुमचि-हुमचिकऽ बजरैए!
अपने घरमे आब प्रवासक—
अछि विडम्बना प्रवासी,
अपने दाँत अपन अधरक मुद्रित किताबकेँ कुतरैए!
apan manujta apne hathen—
manuj aai apaharaiye!
ehi karan jivan bhari jivit rahi rahikऽ maraiye!!
Daku ratnakar sakriy achhi,
valmiki nahi bhetai chhathi,
pata chalaiye kichhu nahi je nardo aai ki karaiye!
katahu raam, lachhuman, bhartak—
avshesho shesh na jhalakai achhi,
ujaDi rahal achhi aai ayodhya, muda na lanka jaraiye!
dhah dhah dhadhakaiye naitikta,
samajikta dhadharai achhi,
sagro dvesh dushtata dushit dhuan uthaiye pasaraiye!
seva, tyaag, daya, mamta,
karuna, sankoch bilayal achhi,
achhi vivekme ghun lagal, man praan chulhi san pajaraiye!
bharatme nahi bharatiyata,
mithilame nahi maithilpan,
apan mathpar apne lathi humachi humchikऽ bajaraiye!
apne gharme aab prvasak—
achhi viDambna pravasi,
apne daant apan adhrak mudrit kitabken kutaraiye!
apan manujta apne hathen—
manuj aai apaharaiye!
ehi karan jivan bhari jivit rahi rahikऽ maraiye!!
Daku ratnakar sakriy achhi,
valmiki nahi bhetai chhathi,
pata chalaiye kichhu nahi je nardo aai ki karaiye!
katahu raam, lachhuman, bhartak—
avshesho shesh na jhalakai achhi,
ujaDi rahal achhi aai ayodhya, muda na lanka jaraiye!
dhah dhah dhadhakaiye naitikta,
samajikta dhadharai achhi,
sagro dvesh dushtata dushit dhuan uthaiye pasaraiye!
seva, tyaag, daya, mamta,
karuna, sankoch bilayal achhi,
achhi vivekme ghun lagal, man praan chulhi san pajaraiye!
bharatme nahi bharatiyata,
mithilame nahi maithilpan,
apan mathpar apne lathi humachi humchikऽ bajaraiye!
apne gharme aab prvasak—
achhi viDambna pravasi,
apne daant apan adhrak mudrit kitabken kutaraiye!
स्रोत :
पुस्तक : हम भेटब (मैथिली गीत-नवगीत संग्रह) (पृष्ठ 78)
रचनाकार : मार्कण्डेय प्रवासी
प्रकाशन : जखन-तखन, दरभंगा
संस्करण : 2004
Additional information available
Click on the INTERESTING button to view additional information associated with this sher.
rare Unpublished content
This ghazal contains ashaar not published in the public domain. These are marked by a red line on the left.