क्रान्ति घटित होइत छैक
आकस्मिक रूपसँ
जेना आन कोनो प्राकृतिक घटना।
ने आनल जाइत छैक,
ने बनाओल जाइत छैक,
ने गढ़ल जाइत छैक,
बर्तन जकाँ,
कोनो कुम्हारक चाकपर।
क्रान्ति स्वयंभू होइत छैक,
जेना अन्हड़, बिहाड़ि, बिरड़ो, बाढ़ि;
जेना ज्वालामुखी-बिस्फोट,
उल्का-पात।
ओ कोनो दीप नहि छैक,
जे लेसल जाय।
ओ कोनो चूल्हिक आगि नहि छैक,
जे पजारल जाय।
आ ओ नहि कोनो बाजारक सौदा छैक
जे कैंचा दू कैंचामे कीनि कऽ आनल जाय।
नहि छै ओ खेतक कोनो चास-बास
जकरा खादि-पानि दऽ
उपजाओल जाय।
ओ हाथक दियासलाइ नहि,
आकाशक बिजुलता छैक।
अपनहि-आप भुक्क दऽ
बरि जाइत छैक।
दुनियामे लहरि जाइत छैक
क्रान्ति नहि छैक
कोनो योजना-बद्ध कार्यक्रम।
योजना आ विस्फोट,
दुनू छोर जीवनक दू गोट।
जेना एक टा केर जन्म
आ दोसर केर मृत्यु।
विकट पाहुन छैक ओ,
अनागत केर दुआरि तोड़ि कऽ
हेलि जाइत छैक एकाएक
बिना कोनो पूर्व सूचना केर।
क्रोधी दुर्वासा जकाँ,
थर-थर कँपैत तामसे।
क्रान्ति बजाओल नहि जाइत छैक,
आबि जाइत छैक
गर्भक नेना-जकाँ
अपनहि-आप;
जननी धरणीक प्रसव पीड़ासँ
कालक पूर्णाहूति पबिते।
सावधान, सावधान!
बरजोरी ने व्यवधान!
भ्रूण-हत्या पाप!
kranti ghatit hoit chhaik
akasmik rupasan
jena aan kono prakritik ghatna.
ne aanal jait chhaik,
ne banaol jait chhaik,
ne gaDhal jait chhaik,
bartan jakan,
kono kumharak chakpar.
kranti svyambhu hoit chhaik,
jena anhaD, bihaDi, birDo, baDhi;
jena jvalamukhi bisphot,
ulka paat.
o kono deep nahi chhaik,
je lesal jaay.
o kono chulhik aagi nahi chhaik,
je pajaral jaay.
aa o nahi kono bajarak sauda chhaik
je kaincha du kainchame kini kaऽ aanal jaay.
nahi chhai o khetak kono chaas baas
jakra khadi pani daऽ
upjaol jaay.
o hathak diyaslai nahi,
akashak bijulta chhaik.
apanahi aap bhukk daऽ
bari jait chhaik.
duniyame lahari jait chhaik
kranti nahi chhaik
kono yojna baddh karyakram.
yojna aa visphot,
dunu chhor jivanak du got.
jena ek ta ker janm
aa dosar ker mrityu.
vikat pahun chhaik o,
anagat ker duari toDi kaऽ
heli jait chhaik ekayek
bina kono poorv suchana ker.
krodhi durvasa jakan,
thar thar kanpait tamse.
kranti bajaol nahi jait chhaik,
aabi jait chhaik
garbhak nena jakan
apanahi aap;
janani dharnik prasav piDasan
kalak purnahuti pabite.
savdhan, savdhan!
barjori ne vyavdhan!
bhroon hatya paap!
kranti ghatit hoit chhaik
akasmik rupasan
jena aan kono prakritik ghatna.
ne aanal jait chhaik,
ne banaol jait chhaik,
ne gaDhal jait chhaik,
bartan jakan,
kono kumharak chakpar.
kranti svyambhu hoit chhaik,
jena anhaD, bihaDi, birDo, baDhi;
jena jvalamukhi bisphot,
ulka paat.
o kono deep nahi chhaik,
je lesal jaay.
o kono chulhik aagi nahi chhaik,
je pajaral jaay.
aa o nahi kono bajarak sauda chhaik
je kaincha du kainchame kini kaऽ aanal jaay.
nahi chhai o khetak kono chaas baas
jakra khadi pani daऽ
upjaol jaay.
o hathak diyaslai nahi,
akashak bijulta chhaik.
apanahi aap bhukk daऽ
bari jait chhaik.
duniyame lahari jait chhaik
kranti nahi chhaik
kono yojna baddh karyakram.
yojna aa visphot,
dunu chhor jivanak du got.
jena ek ta ker janm
aa dosar ker mrityu.
vikat pahun chhaik o,
anagat ker duari toDi kaऽ
heli jait chhaik ekayek
bina kono poorv suchana ker.
krodhi durvasa jakan,
thar thar kanpait tamse.
kranti bajaol nahi jait chhaik,
aabi jait chhaik
garbhak nena jakan
apanahi aap;
janani dharnik prasav piDasan
kalak purnahuti pabite.
savdhan, savdhan!
barjori ne vyavdhan!
bhroon hatya paap!
स्रोत :
पुस्तक : सूर्यमुखी (पृष्ठ 127)
रचनाकार : आरसी प्रसाद सिंह
प्रकाशन : मैथिली अकादमी, पटना
संस्करण : 2011
Additional information available
Click on the INTERESTING button to view additional information associated with this sher.
rare Unpublished content
This ghazal contains ashaar not published in the public domain. These are marked by a red line on the left.